Aleksandar Makedonski koval pari so olovo od Kratovo
Antichkite moneti profesorite Blazho Boev i Sonya Lepitkova od Fakultetot za rudarstvo vo Shtip, i profesorot Vladimir Bermanets od Prirodno-matematichkiot fakultet vo Zagreb gi ispituvale vo laboratoriya vo germanskiot grad Darmshtad

Bronzenite moneti od vremeto na Aleksandar Makedonski, koi se iskopani od arheoloshkiot lokalitet Isar-Marvintsi, na sedum kilometri od Valandovo, datiraat od chetvrtiot vek pred novata era i se kovani so olovo od Kratovsko-zletovskata oblast.
Do ovie soznaniya minatata godina doshle profesorite Blazho Boev i Sonya Lepitkova od Fakultetot za rudarstvo, geologiya i politehnika vo Shtip, i profesorot Vladimir Bermanets od Prirodno-matematichkiot fakultet vo Zagreb. Antichkite moneti profesorite gi ispituvale vo laboratoriya vo germanskiot grad Darmshtad kade shto, so pomosh na neabraziven ili nedestruktiven metod, go utvrdile tochniot sostav na monetite, a potoa i od kade se zemeni rudite za da se iskovaat.
Profesorkata Sonya Lepitkova, koya sega e na funktsiyata zamenik-minister za zhivotna sredina i prostorno planiranye, veli oti so istrazhuvanyata utvrdile deka monetite od vremeto na Aleksandar Makedonski, osven shto sodrzhele bakar i tsink, imale i zgolemeni kolichini olovo. Taa obyasnuva deka so izotopska analiza ya opredelile i starosta na rudite od koi se napraveni monetite, i taka ya utvrdile i starosta na monetite.
"Monetite poteknuvaat od 4 vek pred nashata era, a napraveni se od rudi od Kratovsko-zletovskata vulkanska oblast. Gi analiziravme i shlemovite koi bea naydeni vo Isar-Marvintsi koi, isto kako i monetite, se napraveni od rudi od Kratovo. Ovie soznaniya ukazhuvaat deka antichkite Makedontsi zhiveele na ovie prostori, a samiot Aleksandar Makedonski za kovanye na monetite so negoviot lik koristel kratovska ruda", veli Lepitkova.
Istrazhuvanyeto na monetite e praveno taka shto so poseben metod se bombardira yadroto na olovoto i se utvrduva od koi izotopi e sostavena tokmu posochenata ruda. Vo zavisnost od periodot na poluraspagyanye na izotopite, se utvrduva i starosta na rudite, a ottamu i starosta na monetite. Ovoy metod na istrazhuvanye e mnogu popularen vo svetskata arheoloshka nauka, a od druga strana e bezbeden, bideykyi ne se unishtuvaat predmetite koi se istrazhuvaat.
"Planirame so ovoy metod da gi istrazhuvame i artefaktite koi se naydeni na ostanatite nashi arheoloshki naogyalishta", veli Lepitkova. (E.A.)